Birytis

Birytis, Biritis (Βίρυτις) veya Berytis (Βέρυτις) veya Berythis (Βήριθος) antik Troad'da bir kasabaydı. Sit alanı günümüzde Çanakkale'nin Ezine ilçesine bağlık Akköy'ün 3 km kuzeyinde Adatepe mevkiinde yer almaktadır.

Kesinlik olmamasına rağmen, Troad'daki bu şehrin sakinlerinin, Berysioi (Βερύσιοι) adıyla, Atina'nın vergi kayıtlarında MÖ 454/3 ile 446/5 yılları arasında 1000 drahmi vergi ödedikleri ve ayrıca MÖ 425/4 tarihli bir Atina vergi kararnamesinde yer aldıkları için Delos Birliği'ne ait olduklarına inanılmaktadır. Üzerinde «ΒΙΡΥ» yazıtı bulunan ve MÖ 4. ve MÖ 3. yüzyıllara tarihlenen gümüş ve bronz sikkeler Birytis'e atfedilmektedir.

Üç tarafı Andıkdere ve Değirmendere dereleri ile çevrilidir. Yerleşim üzerinde seramik dağılımı MÖ 6.yy ve MÖ 1.yy arasında yoğunlaşmaktadır. Çok nadir MÖ 14.yy'la tarihlenen parçalar da bulunmuştur. İlk yerleşimin Tunç çağına tarihlendiği yerin 1. yy.'dan sonra terk edildiği görülmektedir. Ayrıca kuzeyde bulunan dağın güney yamaçlarında kaya mezarları bulunmaktadır. Konsolosluk yetkilisi ve amatör bir arkeolog olan İngiliz Frank Calvert (1828-1908) burada yaptığı kazılar sonrası yerleşimi Birytis olarak tanımlamış ve bulduklarını da yurt dışına kaçırmıştır.