Çengelköy Köşkü

Vahdettin Köşkü veya Çengelköy Köşkü, İstanbul'un Üsküdar ilçesinde Çengelköy'de bulunan köşktür. Köşk, padişah olmadan önce Şehzade Mehmed Vahdeddin Efendi tarafından kullanıldığı için Vahdettin Köşkü adıyla bilinir. Şu anda Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı tarafından 'Çalışma Ofisi' olarak kullanılmaktadır.

Kırım Harbi sırasında İtalyan yaralılarına hastane olarak tahsis edilen yapı daha sonra 37 bin altına Sultan Abdülmecid tarafından satın alınarak, oğlu Şehzade Burhaneddin Efendi'ye (1849-76) tahsis edildi. Burhaneddin Efendi'nin ölümü sonrası köşk ve bahçesi, Sultan II. Abdülhamid tarafından kardeşi Şehzade Mehmed Vahdeddin Efendi'ye verildi. Daha sonra Sultan "VI. Mehmed Vahideddin" ismiyle tahta geçecek olan Vahideddin Efendi, eski köşkü Fransız mimar Alexandre Vallaury'e yeniden düzenletti ve kuzeye doğru bir kanat ilave ederek büyüttürdü. Mehmed Vahideddin Efendi'nin annesi küçük yaşta öldüğü için şehzadeyi Sultan Abdülmecid'in kadın efendilerinden Şayeste Hanım büyüttü. Anneliği olan bu hanım için de 2 katlı bir köşk yaptırdı ve ona tahsis etti. Köşk, soğan biçimindeki kubbesiyle bilinir.

Sultan Vahdeddin, saltanatın kaldırılması sonrası yurt dışına çıkarken şahsi mülkü olan bu araziyi Zehra isimli bir cariyesine bağışladı. Zaman içinde giderek eskiyen yapı 1950-60 tarihleri arasında kısım kısım yıkıldı. Köşk, 1984 yılında "korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı" olarak tescillendi.

Köşk 1988 yılında dönemin başbakanı Turgut Özal'ın talimatıyla "Başbakanlık Dinlenme Evi" olarak kullanılması için restore edilmeye planı yapıldı. Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıkları İstanbul Bölge Kurulunun 14 Haziran 1985 tarih ve 1457 sayılı kararı ile uygun bulunan ve Boğaziçi İmar Müdürlüğü'nce 16 Aralık 1985 tarihinde onaylanarak inşaatına başlandı. Köşklerin bazılarının restorasyonu tamamlandı. Ancak Turgut Özal'ın vefat etmesinden sonra çalışma durduruldu. Restorasyon işini alan Vakıf İnşaat, "ödeneksizlik" dolayısıyla 1998 yılında köşkleri kaderine terk etti.