Ardeşen Kilisesi

Ardeşen Kilisesi Rize ilinin Ardeşen ilçesinde Çiftekavak (Cibist̆asi) mahallesinde bulunan Doğu Ortodoks Kilisesi kalıntısıdır. Kilisenin Orta Çağ'da (Geç Bizans Dönemi) yapıldığı düşünülmektedir. Kilisenin mimari kanonu çok iyi incelenmiştir ve kilisenin mimarisi, Orta ve Geç Bizans dönemlerinin doğu koluna göre yapılmıştır. Bryer ve Wanfield yapının mimari özelliklerinden hareketle bu yapıyı Pazar ilçesinin Ocak köyündeki (Sap̆o) yapıyla açıkça benzediğini ve beşken merkez apsisinin Trabzon İmparatorluğu'nun mimarideki ayırt edici bir özelliği olduğunu vurgular. Yazarlar, buradan hareketle yapının Trabzon İmparatorluğu döneminde veya daha öncesinde yapıldığını tahmin etmektedirler.

Deniz seviyesinden 20 metre yükseklikte konumlanmış olan kilise, 1 metre kalınlığında duvarlara sahiptir. 14.3 metre uzunluğundaki kilisenin genişliği 8 metredir. Kuzey ve güney duvarın günümüze ulaşan kısımları en fazla 8 metre yüksekliğindedir. Kilisedeki karolarının kalınlığı 1.5 ila 2 cm arasında değişim göstermektedir. Yeşilimtrak kırmızı renkteki tuğlalar ise 2.5 ila 3 cm uzunluğundadır. Kilisenin güney cephesi daha iyi korunmuştur. Kilisenin 1 metre yukarısındaki mahzene 80 cm genişliğindeki iki açımla girilebilmektedir. Mahzenin doğu kısmı çöküktür.