Komana Pontika

Komana Pontiki, Pontik Komana veya kısaca Komana (Pontus Rumcası: Κόμανα Ποντική) veya Latince Comana Pontica, Türkiye'nin Tokat ilinin merkez ilçesine bağlı Gümenek köyündeki Yeşilırmak Nehri kıyısında bulunan antik Pontus şehri.

Yeşilırmak yanında kurulmuştur, merkezi konumu onu tercih edilen bir ticaret merkezi haline getirmişti. Şehirde, Ay Tanrıçası'na tapınılırdı. Bu tapınakta hizmet gören köle sayısı 6000 kişiden az değildi. İoannis Hrisostomos, Konstantinopolis'ten sürgüne Aladağlar'da bulunan Cocysus şehrine giderken burada ölmüştür. Komana'dan kalanlar, Tokatın yedi kilometre uzağındaki Gümenek köyü yakınlarındadır.

Komana Pontiki, Pontus bölgesinde (günümüzde Türkiye'nin bir parçası) yer alıyordu. 2009 yılında yer radarı kullanılarak yeri tespit edilmiş ve kısa süre sonra dış surlarda kazılara başlanmıştır. Ankara'da bulunan Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ), kazıların kontrolünü üstlenmiştir. KARP - Komana Arkeolojik Araştırma Projesi kapsamında seçilen dört yerden üçünün şehir yerleşimi alanı olduğu ortaya çıktı. Dış şehir surlarından başlayarak her katman kaldırıldıkça, eserlerin yanı sıra iskelet kalıntıları da Osmanlı İmparatorluğu, Bizanslı Rumlar, Roma...